ABANOZ (Diospyros ebenum) , ABANOZ AĞACI

0
725

A

Alm. Ebenholz (n), Fr. Ebenier (m), İng. Ebony. Familyası: Abanozgiller (Ebenaceae). Türkiye’de yetiştiği yerler: Tabii yayılışı yoktur.

Tropik ve subtropik bölgelerin odunlu bitkileri. Çok ağır, siyah renkte bir odunu vardır. Vatanı Japonya, Malezya, Asya, Amerika ve Afrika olup, çeşidi çoktur.

Kullanıldığı yerler: Eskiden, gömme süs işlerinde, fırçacılıkta, piyano tuşları ve bıçak sapları yapılmasında, ince marangoz sanatlarında kullanılırdı. Çekmeceler, yazı takımları yapımında kullanılırken on altıncı yüzyılda yaygın olarak kaplama işlerinde faydalanılmaya başlandı. İnce tabakalar haline getirilebildiğinden bilhassa Fransa’da yaygın ince marangozluğun en önemli malzemesi oldu. Zamanla abanozun kullanılması ve buna dayanan ince sanat unutuldu.

AYRICA:

Bölüm: Magnoliophyta
Sınıf: Magnoliopsida
Takım: Ericales
Familya: Ebenaceae
Cins: Diospyros
Tür: Diospyros ebenum

Abanoz (Diospyros ebenum), tropikal bölgelerde yetişen bazı ağaçlardan elde edilen odundur. 
Tropik bölgelerde yetişen bir grup ağacın odununa abanoz denir. Bu odunların en içteki öz bölümü çok koyu renkte, hatta simsiyahtır. Bu nedenle abanoz sözcüğü bir­çok dilde siyah rengi tanımlamak için kullanı­lır. 
Adını odunundan alan abanoz ağaçlan Hindistan, Sri Lanka, Doğu ve Batı Hint Adaları ile Batı Afrika’nın bazı bölgelerinde yetişir. Daha çok Sri Lanka’da yetişen gerçek abanoz ağacının (Diospyrus ebenum) gövdesi kalın, kabuğu kömür gibi parlak siyah renkte, kabuk ile odun özü arasındaki odunu ise bembeyazdır.

Abanoz çok sert bir odundur ve parıltılar saçacak kadar iyi cila tutar. Bu özellikleriyle öbür odunlara hiç benzemediği için eski çağlardan beri çok değerli sayılmıştır. 
Tevrat’ ta tarihi Sur kentindeki abanoz ticaretinden söz edilir; Binbir Gece Masalları’nda anılan değerli mallardan biri de abanozdur. Eskiden krallar abanozdan yapılmış asalar kullanır ve zehirin etkisini giderdiği inancıyla, içkilerini abanoz kaplardan içerlerdi. Çağlar boyunca abanozdan heykeller yontulmuş, yeraltı dünya­sının mitolojik kralı Plüton ya da Hades, simyisah abanozdan bir taht üzerinde oturur­ken gösterilmiştir. 

Günümüzde bu değerli odun siyah piyano tuşlarının ve özellikle dolap, yazı masası gibi çeşitli mobilyaların yapımında kullanılır.

Günümüzde bu değerli ağaç, mobilya ve enstrüman yapımında kullanılır. Klarnet ve gitar tuşu, abanozun kullanıldığı enstrümanlara örnektir.

Yorum Yapın Fikrinizi Söyleyin